Markanın tescili TÜRKPATENT’e yapılan başvuru üzerine bu kurum tarafından yürütülen idari sürecin sonunda gerçekleşir. Marka başvurusu, tescil anından bağımsız olarak sahibine öncelik sağlar. Marka tescil başvurusu gerçek veya tüzel kişiler tarafından yapılabilir.
Marka başvuru tarihi, marka önceliğinin elde edilmesi ve ispatlanmasında oldukça önemlidir. Marka başvurusu eksiksiz olarak yapıldığında, başvuru kayıt tarihi dikkate alınır. Başvuruda eksiklikler olması durumunda eksikliklerin giderildiği tarih esas alınır.
Marka başvurusu sırasında markanın tescilden sonra kullanılacağı düşünülen mal veya hizmetlerin belirtilmesi gerekmektedir. Bunun için TÜRKPATENT tarafından hazırlanan “ Sınıflandırma Tebliği’nden yararlanılır. Bu tebliğe göre sınıflandırma listesinde toplam 45 sınıf bulunmaktadır. Bunlardan 34’ü mal sınıfı, 11’i ise hizmet sınıfıdır. Tescil başvurusunda bulunurken bu listedeki sınıf numaralarının belirtilmesi gerekmektedir.
Marka Başvurusunun TÜRKPATENT Tarafından İncelenmesi
Marka tescil başvurusu TÜRKPATENT tarafından önce şekli olarak ardından SMK m.5’de öngörülen mutlak ret nedenleri bakımından incelenir.
Şekli İnceleme
TÜRKPATENT, marka tescil başvurusunu önce SMK m.15 kapsamında şekli eksiklikler açısından inceler. Şeklî eksiklik bulunmadığına karar verilmesi hâlinde başvuru, başvurunun alındığı tarih, saat ve dakika itibarıyla kesinleşir. Şeklî eksiklik bulunması hâlinde başvuru sahibine eksikliği gidermesi için iki ay süre verilir.
Mutlak Ret Nedenleri Açısından İnceleme
TÜRKPATENT yapılan başvurunun şekli bakımdan eksik olmadığına karar verirse, artık SMK m.5’de öngörülen “ mutlak ret nedenleri” açısından inceler. Kurum bu incelemeyi kendiliğinden yapar. Mutlak ret nedenlerine rağmen TÜRKPATENT tarafından gözden kaçırılarak veya yanlış değerlendirme yapılarak marka tescil edilmişse, bu durumda markanın hükümsüzlüğü de istenebilir. Görüldüğü üzere tescil engeline rağmen tescil edilen markaya karşı markanın hükümsüzlüğü talepli dava açılabilir.
Mutlak Ret Nedenleri
- İşaretin Soyut Ayırt Ediciliğinin Bulunmaması veya Sicilde Açık ve Kesin Olarak Gösterilememesi
- İşaretin Herhangi Bir Ayırt Ediciliğe Sahip Olmaması
- İşaretin Başvuruya Konu Mal veya Hizmeti Tanımlayıcı Olması
- İşaretin Önceki Marka ile Aynı veya Ayırt Edilemeyecek Kadar Benzer Olması
- İşaretin Yanıltıcı Olması
- İşaretin Paris Anlaşması’nın 2.Mük. 6. Maddesinin Kapsamına Girmesi
- İşaretin Paris Anlaşması’nın 2.Mük. 6. Maddesinin Kapsamı Dışında Kalan Tarihi, Kültürel Değerlerden Olması
- İşaretin Dini Değerleri, Sembolleri İçermesi veya Kamu Düzenine, Genel Ahlaka Aykırı Olması
- İşaretin Tescilli Coğrafi İşaret İçermesi
SMK m.16.2’ye göre, başvuru şartları eksiksiz biçimde yerine getirilmiş ve mutlak ret nedeni bulunmamaktaysa, bu durumda marka başvurusu bültende yayımlanır. Marka başvurusunun yayımlanmasından sonra herkes, marka başvurusunun 5 inci maddenin birinci fıkrasının (ç) bendi hariç diğer bentleri kapsamında tescil edilemeyeceğini belirten yazılı ve gerekçeli görüşlerini markanın tesciline kadar Kuruma sunabilir. Ancak bu kişiler, Kurum nezdinde işlemlere taraf olamaz. Kurum, görüşleri değerlendirir ve görüşlerin yerinde olduğuna kanaat getirirse marka başvurusunu kısmen veya tamamen reddeder. Görüş bildirme, mutlak ret nedenleri ile sınırlı olarak başvurudan zarar görme ihtimali şartı olmadan herkese tanınmıştır. Görüş bildirme herkese tanınmışken, itiraz ise mutlak ret nedenleri ile sınırlı olmadan nispi ret nedenlerini de kapsayacak biçimde herkese tanınmamıştır.
Nispi Ret Nedenleri
- Tescil başvurusu yapılan bir markanın, tescil edilmiş veya önceki tarihte başvurusu yapılmış marka ile aynılığı ya da benzerliği ve kapsadığı mal veya hizmetlerin aynılığı ya da benzerliği nedeniyle, tescil edilmiş veya önceki tarihte başvurusu yapılmış marka ile halk tarafından ilişkilendirilme ihtimali de dâhil karıştırılma ihtimali varsa itiraz üzerine başvuru reddedilir.
- Ticari vekil veya temsilcinin, marka sahibinin izni olmaksızın ve haklı bir sebebe dayanmaksızın markanın aynı veya ayırt edilemeyecek kadar benzerinin kendi adına tescili için yaptığı başvuru, marka sahibinin itirazı üzerine reddedilir.
- Başvuru tarihinden veya varsa rüçhan tarihinden önce tescilsiz bir marka veya ticaret sırasında kullanılan bir başka işaret için hak elde edilmişse, bu işaret sahibinin itirazı üzerine, marka başvurusu reddedilir.
- Paris Sözleşmesinin 1 inci mükerrer 6 ncı maddesi bağlamındaki tanınmış markalar ile aynı veya benzer nitelikteki marka başvuruları, aynı veya benzer mal veya hizmetler bakımından itiraz üzerine reddedilir.
- Tescil edilmiş veya tescil başvurusu daha önceki tarihte yapılmış bir markanın, Türkiye’de ulaştığı tanınmışlık düzeyi nedeniyle haksız bir yararın sağlanabileceği, markanın itibarının zarar görebileceği veya ayırt edici karakterinin zedelenebileceği hâllerde, aynı ya da benzer markanın tescil başvurusu, haklı bir sebebe dayanma hâli saklı kalmak kaydıyla, başvurunun aynı, benzer veya farklı mal veya hizmetlerde yapılmış olmasına bakılmaksızın önceki tarihli marka sahibinin itirazı üzerine reddedilir.
- Tescil başvurusu yapılan markanın başkasına ait kişi ismini, ticaret unvanını, fotoğrafını, telif hakkını veya herhangi bir fikri mülkiyet hakkını içermesi hâlinde hak sahibinin itirazı üzerine başvuru reddedilir.
- Ortak markanın veya garanti markasının yenilenmeme sebebiyle koruma süresinin sona ermesinden itibaren üç yıl içinde yapılan, ortak marka veya garanti markasıyla aynı veya benzer olan ve aynı veya benzer mal veya hizmetleri içeren marka başvurusu, önceki hak sahibinin itirazı üzerine reddedilir.
- Tescilli markanın yenilenmeme sebebiyle koruma süresinin sona ermesinden itibaren iki yıl içinde yapılan, bu markayla aynı veya benzer olan ve aynı veya benzer mal veya hizmetleri içeren marka başvurusu, önceki marka sahibinin itirazı üzerine bu iki yıllık süre içinde markanın kullanılmış olması şartıyla reddedilir.
- Kötüniyetle yapılan marka başvuruları itiraz üzerine reddedilir.
